13 november

RUGGEDISED Congres maakt zichtbaar dat samenwerken loont om de stad te verduurzamen

Op maandag 11 november vond het RUGGEDISED-congres 'Sharing Capacities' plaats in Rotterdam Ahoy. Deelnemers uit zes RUGGEDISED-steden bespraken hoe steden kunnen transformeren tot smart cities. In samenwerking met bedrijven en onderzoekscentra laten deze zes steden zien hoe ICT-, e-mobiliteits- en energieoplossingen kunnen worden gecombineerd om slimme, veerkrachtige steden voor iedereen te ontwerpen. Dit betekent het verbeteren van de kwaliteit van leven van burgers, het verminderen van negatieve milieueffecten en het creëren van een stimulerend klimaat voor duurzame economische ontwikkeling.


"Wij vinden het ongelofelijk belangrijk om ook onze verantwoordelijkheid te nemen.” Zo typeert Jolanda Jansen, directeur van Rotterdam Ahoy, de deelname van de evenementenaccommodatie aan RUGGEDISED, een Europees project dat het smart city-model in heel Europa test, implementeert en versnelt. Afgelopen maandag organiseerde Ahoy daarom het RUGGEDISED-congres, waar alle partners de voortgang rondom ons project Hart van Zuid met een internationaal publiek bespraken.

"Doel is om de verduurzaming van het Rotterdamse stadsdeel rondom het Zuidplein te versnellen." 

De verantwoordelijkheid waar Jansen over spreekt, wordt gedeeld door meer partners in en buiten het gebied, zoals onze bouwcombinatie Ballast Nedam/Heijmans, energiebedrijf Eneco, de Erasmus Universiteit, KPN en de gemeente Rotterdam. Doel is om de verduurzaming van het Rotterdamse stadsdeel rondom het Zuidplein te versnellen. Daarvoor investeerde Ahoy fors in zonnepanelen op het dak van haar grootste evenementenhal en op de nieuwbouw van het in aanbouw zijnde Rotterdam Ahoy Convention Centre (RACC).

Ook nam Eneco Ahoy haar WKO-installatie over en werd het aangesloten op een thermisch smart grid waardoor overtollige warmte en kou in de toekomst aan naburige panden kan worden geleverd. Ahoy vermindert de CO2-uitstoot en de energiekosten daarmee met 25 procent. Jansen: "RUGGEDISED is niet alleen een hele innovatieve manier van samenwerken, het draagt ook substantieel bij aan verduurzaming. Het is bovendien een versneller gebleken in de bewustwording rondom duurzaamheid in het algemeen. Zo letten we tegenwoordig ook heel goed op onze afvalstromen en gebruiken we aanzienlijk minder plastic.” 


"RUGGEDISED is niet alleen een hele innovatieve manier van samenwerken." 

Transformatie
Moderator en gespreksleider tijdens het RUGGEDISED-congres was Jacqueline Cramer, hoogleraar Sustainable Innovation aan de Universiteit van Utrecht en voormalig milieuminister. "Smart cities zijn het hart van alles wat we moeten doen om te kunnen transformeren naar een duurzamere maatschappij”, zei ze na afloop. "Juist daarom vond ik het belangrijk om hier aan mee werken.”

De middag begon met een indringende keynote speech van filosoof en trendwatcher Ruud Veltenaar. Hij schetste de wereldwijde crisis waar de mensheid op afstevent als we de aarde blijven uitbuiten in het tempo waarop we dat nu doen. "Never waste a good crisis”, hield hij de zaal voor. "Want de mens verandert alleen als het eerst goed misgaat. En dat gaat het. Maar daarna wordt het beter. Ik blijf een optimist.'

"Never waste a good crisis” - Ruud Veltenaar, filosoof en trendwatcher

Cramer schrok niet van het verhaal van Veltenaar. "Het is een akelig verhaal over wat ons te wachten staat als we niet handelen. En hij heeft gelijk. Het is de realiteit.” Cramer is overigens van mening dat de mensheid ook deze crisis te boven komt. "Het is niet de techniek die ons weerhoudt, maar we moeten zelf veranderen. Dat kunnen we alleen met elkaar, door samenwerking in projecten en steden. Maar je moet er wel voor gaan. Een middag als deze kan er aan bijdragen dat partners in RUGGEDISED elkaar helpen op punten die nog voor verbetering vatbaar zijn, aldus Jacqueline Cramer, hoogleraar Sustainable Innovation aan de Universiteit van Utrecht en voormalig milieuminister.



Paneldiscussie
Cramer leidde daarop een paneldiscussie met Jolanda Jansen (Ahoy), Jasper Feuth (Eneco), Haydee Sheombar (Erasmus Universiteit), Rutger Borst (KPN), Albert Engels (gemeente Rotterdam), Maarten Kokshoorn (Hart van Zuid) en Maxine Tillij (TNO). De deelnemers aan de discussie waren het er over eens dat de RUGGEDISED-methode om steden te verduurzamen bovenal om lef en leiderschap vragen. "Alle partijen hebben hun nek durven uitsteken”, stelde Jasper Feuth van Eneco. Of zoals Cramer het samenvatte: "Deze werkwijze is uitzonderlijk, maar iedereen is het erover eens dat dat niet zo zou moeten zijn.”     

Over RUGGEDISED
RUGGEDISED is een smart city-project dat wordt gefinancierd in het kader van het Horizon 2020-onderzoeks- en innovatieprogramma van de Europese Unie. Het brengt drie zogenoemde lighthouse-steden samen: Rotterdam, Glasgow en Umeå en drie collega-steden: Brno, Gdansk en Parma om het smart city-model in heel Europa te testen, implementeren en te versnellen. De stad Rotterdam heeft ervoor gekozen om Hart van Zuid als ‘living lab’ te benoemen voor 13 duurzame oplossingen.